Ο N.4554/2018 για την αδήλωτη εργασία…προστασία του εργαζομένου ή του ταμειακού συμφέροντος του Δημοσίου;

0


Πριν από λίγες ημέρες ψηφίστηκε με ευρεία πλειοψηφία από την Ολομέλεια της Βουλής το σχέδιο νόμου που φέρει τον τίτλο «Ασφαλιστικές και Συνταξιοδοτικές ρυθμίσεις – Αντιμετώπιση της αδήλωτης εργασίας – Ενίσχυση της προστασίας των εργαζομένων-Επιτροπεία ασυνόδευτων ανηλίκων και άλλες διατάξεις» και οι πρώτες κριτικές που γράφτηκαν για αυτό ήταν διθυραμβικές, αφού επιτέλους δήθεν μειώθηκε το πρόστιμο για την αδήλωτη εργασία με αντισταθμιστικά οφέλη για τον εργαζόμενο.

Εάν διαβαστεί όμως με λίγη παραπάνω προσοχή το νομοσχέδιο καθίσταται σαφές κατά την γνώμη μας ότι δεν ευνοεί καμιά από τις δύο πλευρές καθώς πρόκειται για ένα ακόμη βεγγαλικό με εισπρακτικούς σκοπούς χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα στο χώρο της αντιμετώπισης της αδήλωτης εργασίας.

Όπως είναι ήδη σε όλους γνωστό, σε περίπτωση που διαπιστωθεί από τα αρμόδια ελεγκτικά όργανα αδήλωτη εργασία το πρόστιμο που θα επιβληθεί στον εργοδότη είναι 10.500 ευρώ ανά εργαζόμενο σε κάθε έλεγχο. Με τη νέα διάταξη, σε περίπτωση που κατά τον έλεγχο διαπιστώνεται από τα αρμόδια όργανα ότι ο εργοδότης είναι υπότροπος στην παραβατικότητα εντός (3) ετών από τον πρώτο έλεγχο διαπίστωσης παράβασης το παραπάνω πρόστιμο των 10.500 ευρώ επιβάλλεται προσαυξημένο α. κατά 100% (21.000 ευρώ !!!) για την πρώτη μετά την αρχική διαπιστωμένη παράβαση και β. κατά 200% (31.500 ευρώ !!!) για κάθε μεταγενέστερη παράβαση από αυτή της πρώτης δηλαδή διαπιστευμένης παράβασης.

Περεταίρω, σύμφωνα με το άρθρο 6 του νομοσχεδίου ορίζεται ότι αν εντός δέκα (10) εργασίμων ημερών από την ημέρα του πρώτου ελέγχου ο εργοδότης προβεί σε πρόσληψη των εργαζομένων που διαπιστώθηκαν ως αδήλωτοι με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας πλήρους όμως απασχόλησης, το πρόστιμο των 10.500 ευρώ μειώνεται ως εξής:

α. Στο ποσό των επτά (7) χιλιάδων ευρώ σε περίπτωση πρόσληψης με σύμβαση εργασίας διάρκειας τουλάχιστον τριών (3) μηνών,

β. Στο ποσό των πέντε (5) χιλιάδων ευρώ σε περίπτωση πρόσληψης με σύμβαση εργασίας διάρκειας τουλάχιστον έξι (6) μηνών και

γ. Στο ποσό των τριών (3) χιλιάδων ευρώ σε περίπτωση πρόσληψης με σύμβαση εργασίας διάρκειας τουλάχιστον ενός (1) έτους.

Ωστόσο, το δικαίωμα των εργοδοτών αυτών στις ως άνω εκπτώσεις του επιβληθέντος προστίμου δεν υφίσταται εάν ο τελευταίος κατά το χρονικό διάστημα της διάρκειας της σύμβασης του εργαζομένου που βρέθηκε αδήλωτος σύμφωνα με τα ανωτέρω προβεί σε μείωση του αριθμού των εργαζομένων που απασχολούσε κατά την ημερομηνία του ελέγχου. Στην περίπτωση αυτή κατά την οποία ο εργοδότης παραβεί την υποχρέωση μη μείωσης προσωπικού, θα κληθεί να καταβάλλει τη διαφορά του προστίμου μεταξύ των 10.500,  ή 21.000 ή 31.500 ευρώ αντίστοιχα και του ποσού που κατέβαλε κατά την περίπτωση σύναψης σύμβασης εργασίας με τους αδήλωτους εργαζομένους.

Διευκρινιστικά δε αναφέρεται ότι ως μείωση του αριθμού των εργαζομένων θεωρείται, εκτός της απόλυσης εργαζομένων που απασχολούνταν κατά την ημερομηνία του ελέγχου, κάθε αλλαγή του καθεστώτος απασχόλησης εργαζομένων της επιχείρησης, η θέση των εργαζομένων σε διαθεσιμότητα, η εθελούσια έξοδος εργαζομένων που γίνεται με πρωτοβουλία του εργοδότη μέσω προγράμματος με παροχή κινήτρων εθελούσια εξόδου και η οικειοθελής αποχώρηση των εργαζομένων. Στην τελευταία περίπτωση της οικειοθελούς αποχώρησης ο εργοδότης υποχρεούται να προσλάβει άλλο τρίτο άτομο σε αντικατάσταση του αποχωρήσαντος μισθωτού με τους ίδιους όρους και αμοιβής και εργασίας του αποχωρήσαντος μισθωτού. Εντούτοις, κατά την ίδια διάταξη δεν θεωρείται μείωση του αριθμού των εργαζομένων εάν κατά τον κρίσιμο χρόνο εκπτώσεων του προστίμου αποχωρήσουν εργαζόμενοι λόγω συνταξιοδότησης, λήξει σύμβαση ορισμένου χρόνου που είχε συναφθεί πριν την ημερομηνία του ελέγχου, καταγγελθεί σύμβαση αορίστου χρόνου από τον εργοδότη σύμφωνα με το ν. 3198/1955, φυλακισθεί ή χάσει την ζωή του κάποιος εργαζόμενος ή εάν δεν μπορέσει να ανανεωθεί άδεια αλλοδαπού εργαζομένου.

Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα ανωτέρω δεν μπορούμε παρά να καταλήξουμε στο συμπέρασμα πως το νέο νομοσχέδιο όχι μόνο δεν πρόκειται να αποτελέσει μία αποτελεσματική καινοτομία στην προσπάθεια εξάλειψης της αδήλωτης εργασίας αλλά  αρχικά θα πλήξει ακόμα περισσότερο τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις η οποίες αυτήν την στιγμή αποτελούν την πλειοψηφία στην ελληνική αγορά. Κατά την γνώμη μας τα επιβληθέντα πρόστιμα θα έπρεπε να ήταν προσαρμοσμένα τουλάχιστον στα οικονομικά στοιχεία των επιχειρήσεων και όχι να εφαρμόζονται κάθετα ανεξαρτήτως του τζίρου αυτών κατά παράβαση της αρχής της αναλογικότητας, διότι για ακόμα μία φορά καταλήγουμε στο παράδοξο ο ιδιοκτήτης του μίνι μάρκετ της γειτονίας μας να πληρώνει το ίδιο πρόστιμο με την ιδιοκτήτη αλυσίδας σούπερ μάρκετ.

Επιπρόσθετα, οι νέες διατάξεις δεν θα ευοδωθούν, όπως ούτε οι προηγούμενες περί επιβολής προστίμου για διαπίστωση αδήλωτης εργασίας, αφού οι εργοδότες πολύ απλά θα ασφαλίζουν κανονικά όλο το προσωπικό τους με λιγότερες ώρες ή σε διαφορετικές ημέρες από τις πραγματικές, αφού το πρόστιμο για την υποδηλωμένη εργασία είναι αισθητά μικρότερο από την αδήλωτη και έτσι θα είναι εξασφαλισμένοι με τους εργαζομένους για ακόμα μία φορά να βρίσκονται σε δεινή θέση.

Συμπερασματικά, εκείνο που πρέπει να καταλάβουν όσοι ευαγγελίζονται την έξοδο στις αγορές και την επαναφορά της ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων, είναι πως σε σχέση με την αδήλωτη εργασία μόνο η μείωση των γιγαντιαίων ασφαλιστικών  εισφορών και η παροχή ασφαλιστικών κινήτρων (π.χ. κάποια ελάφρυνση στις επιχειρήσεις που ασφαλίζουν μόνο με πλήρη απασχόληση) μπορεί να αποτελέσει έναυσμα για τους εργοδότες ώστε να είναι τυπικοί στις υποχρεώσεις τους.


 

 

 

 

Μαργαρίτα Γιαννοπούλου Δικηγόρος,

Μ.Δ.Ε. Εργατικού Δικαίου E-mail: giannopoulou_m7@yahoo.gr

Σχόλια