Διευκρινίσεις ΔΕΚ για προσωπικά δεδομένα και ελευθερία Τύπου

0

Το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων εξέδωσε απόφαση για τη σχέση μεταξύ της προστασίας των δεδομένων και της ελευθερίας του Τύπου.
Σύμφωνα με το ΔΕΚ η επεξεργασία προσωπικών δεδομένων στα οποία έχει πρόσβαση κάθε πολίτης απευθυνόμενος στις φορολογικές αρχές, με σκοπό τη δημιουργία μιας υπηρεσίας SMS παρέχουσας στους χρήστες κινητών τηλεφώνων τη δυνατότητα να λαμβάνουν δεδομένα φορολογικής φύσεως άλλων φυσικών προσώπων, μπορεί να αποτελεί αντικείμενο παρεκκλίσεως από την προστασία των δεδομένων όταν πραγματοποιείται αποκλειστικά για δημοσιογραφικούς σκοπούς
Η υπόθεση αφορά την εταιρία Markkinapörssi η οποία εδώ και χρόνια συλλέγει από τις φινλανδικές φορολογικές αρχές δημόσια δεδομένα με σκοπό τη δημοσίευση, κάθε έτος, αποσπασμάτων των δεδομένων αυτών στις τοπικές εκδόσεις της εφημερίδας Veropörssi.
Οι πληροφορίες που περιέχονται στα σχετικά δημοσιεύματα περιλαμβάνουν το ονοματεπώνυμο 1,2 εκατομμυρίων φυσικών προσώπων των οποίων το εισόδημα υπερβαίνει ορισμένα όρια, καθώς και, με ακρίβεια 100 ευρώ, το ύψος του εισοδήματός τους και στοιχεία σχετικά με την περιουσία τους. Οι πληροφορίες αυτές δημοσιοποιούνται με τη μορφή αλφαβητικού καταλόγου και κατατάσσονται ανά δήμο κατοικίας και ανά κατηγορία εισοδήματος.
Η Markkinapörssi και η Satamedia, συνεργαζόμενη εταιρία στην οποία παρασχέθηκαν τα επίμαχα δεδομένα με τη μορφή ψηφιακών δίσκων CD-ROM, υπέγραψαν συμφωνία με μια εταιρία κινητής τηλεφωνίας η οποία δημιούργησε για λογαριασμό της Satamedia μια υπηρεσία SMS παρέχοντας τη δυνατότητα στους χρήστες κινητών τηλεφώνων να λαμβάνουν στο κινητό τους, έναντι αντιτίμου 2 περίπου ευρώ, τις δημοσιευόμενες στην Veropörssi πληροφορίες. Κατόπιν σχετικού αιτήματος, τα προσωπικά δεδομένα διαγράφονται από την εν λόγω υπηρεσία.
Ύστερα από καταγγελίες ιδιωτών επικαλούμενων προσβολή του ιδιωτικού τους απορρήτου, ο επιφορτισμένος με την προστασία δεδομένων Διαμεσολαβητής ζήτησε να απαγορευθεί στις εταιρίες Markkinapörssi και Satamedia να συνεχίσουν τις δραστηριότητες που αφορούν την επίμαχη επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.
Το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο, που πρέπει να αποφανθεί σε τελευταίο βαθμό επί του αιτήματος αυτού, υπέβαλε ερώτημα στο Δικαστήριο ως προς την ορθή ερμηνεία της κοινοτικής οδηγίας 95/46/ΕΚ για την προστασία των δεδομένων.
Το εθνικό δικαστήριο ερωτά ιδίως υπό ποιες προϋποθέσεις οι επίμαχες δραστηριότητες μπορούν να θεωρηθούν ως επεξεργασία δεδομένων αποκλειστικά για δημοσιογραφικούς σκοπούς και, επομένως, μπορούν να αποτελέσουν το αντικείμενο παρεκκλίσεων από την προστασία των δεδομένων και σχετικών περιορισμών.
Με τη σημερινή απόφασή του το Δικαστήριο δέχεται ότι οι δραστηριότητες της Markkinapörssi και της Satamedia αποτελούν επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα υπαγόμενη στην οδηγία 95/46/ΕΚ ακόμα και αν τα χρησιμοποιούμενα αρχεία των δημοσίων αρχών περιέχουν μόνον πληροφορίες οι οποίες έχουν ήδη δημοσιευθεί αυτούσιες στα μέσα μαζικής ενημερώσεως. Σε διαφορετική περίπτωση, η οδηγία θα καθίστατο σε μεγάλο βαθμό άνευ ουσίας. Πράγματι, θα αρκούσε στα κράτη μέλη να δημοσιεύουν τα οικεία δεδομένα για να αποφύγουν την έναντι των δεδομένων αυτών προστασία που προβλέπει η οδηγία.
Στη συνέχεια, το Δικαστήριο υπενθυμίζει ότι τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν μεν την προστασία των θεμελιωδών ελευθεριών και δικαιωμάτων των φυσικών προσώπων, ιδίως του ιδιωτικού τους απορρήτου, έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, επιτρέποντας όμως παράλληλα την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών.
Στο πλαίσιο αυτό, το Δικαστήριο κρίνει ότι δραστηριότητες όπως αυτές της Markkinapörssi και της Satamedia οι οποίες αφορούν δεδομένα που προέρχονται από δημόσια σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία έγγραφα, μπορούν να χαρακτηρίζονται ως «δημοσιογραφικές» αν με αυτές σκοπείται να ανακοινώνονται στο κοινό πληροφορίες, απόψεις ή ιδέες, με οποιονδήποτε τρόπο.
Οι σχετικές δραστηριότητες δεν απαιτείται να συνδέονται αποκλειστικά με επιχειρήσεις μέσων μαζικής ενημερώσεως και μπορούν να ασκούνται με κερδοσκοπικό σκοπό. Κατά συνέπεια, εναπόκειται στο εθνικό δικαστήριο να εκτιμήσει αν οι επίμαχες στην υπόθεση της κύριας δίκης δραστηριότητες έχουν ως μόνο σκοπό την ανακοίνωση στο κοινό πληροφοριών, απόψεων ή ιδεών.

Σχόλια