EE: Πρωτόκολλο για τις Ιρλανδία και Βόρεια Ιρλανδία

Η Επιτροπή προτείνει ειδικές ρυθμίσεις προς όφελος της Βόρειας Ιρλανδίας

0

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε [13/10] ειδικές ρυθμίσεις για την αντιμετώπιση των δυσκολιών που βιώνουν οι πολίτες της Βόρειας Ιρλανδίας λόγω του Brexit, διευκολύνοντας περαιτέρω την κυκλοφορία των εμπορευμάτων από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία.

Προηγήθηκαν εκτενείς συζητήσεις με την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου κατά τους τελευταίους μήνες, καθώς και ενέργειες προσέγγισης, εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, των πολιτικών ηγετών, των επιχειρήσεων, της κοινωνίας των πολιτών και άλλων ενδιαφερόμενων μερών στη Βόρεια Ιρλανδία. Περιλαμβάνει επίσης ιδέες που βασίζονται σε στοιχεία που αναφέρονται στο κυβερνητικό έγγραφο του Ηνωμένου Βασιλείου, το οποίο δημοσιεύτηκε τον Ιούλιο του 2021.

Η Επιτροπή είναι πλέον έτοιμη να συμμετάσχει σε εκτεταμένες συζητήσεις με την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου, προκειμένου να επιτευχθεί κοινά αποδεκτή μόνιμη λύση το συντομότερο δυνατό. Η Επιτροπή θα ενεργήσει σε στενή συνεργασία και συνεχή διάλογο με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.

Ο αντιπρόεδρος κ. Μάρος Σέφτσοβιτς δήλωσε: «Έχω υπάρξει ακροατής αλλά και συνομιλητής ενδιαφερόμενων φορέων της Βόρειας Ιρλανδίας. Οι σημερινές προτάσεις αποτελούν την πραγματική μας απάντηση στις ανησυχίες τους. Έχουμε καταβάλει σημαντικότατες προσπάθειες για την επίτευξη απτής αλλαγής στην πράξη, ως απάντηση στις ανησυχίες που εξέφρασαν οι πολίτες και οι επιχειρήσεις της Βόρειας Ιρλανδίας. Προσβλέπουμε σε ειλικρινή και εντατική συνεργασία με την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου, προς το συμφέρον όλων των κοινοτήτων στη Βόρεια Ιρλανδία.»

Η Επιτροπή πιστεύει ότι αυτή η δέσμη μέτρων θα επιφέρει πραγματική βελτίωση στην πράξη στη Βόρεια Ιρλανδία, και ότι δίνει λύση στα προβλήματα λόγω του Brexit, που έχουν εντοπίσει πολίτες και επιχειρήσεις της Βόρειας Ιρλανδίας, όσον αφορά τη διακίνηση εμπορευμάτων από τη Μεγάλη Βρετανία προς τη Βόρεια Ιρλανδία. Τα μέτρα αυτά έρχονται να προστεθούν στη δέσμη μέτρων του Ιουνίου του 2021, η οποία διευκολύνει τη μετακίνηση ζώντων ζώων από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία.

Η σημερινή δέσμη μέτρων προτείνει μεγαλύτερη ευελιξία στον τομέα των τροφίμων, της υγείας των φυτών και των ζώων, των τελωνείων, των φαρμάκων, καθώς και της συνεργασίας με τα ενδιαφερόμενα μέρη της Βόρειας Ιρλανδίας. Προτείνει διαφορετικό μοντέλο για την εφαρμογή του πρωτοκόλλου, στο οποίο διευκολύνεται σε σημαντικό βαθμό η ροή των εμπορευμάτων ανάμεσα στη Μεγάλη Βρετανία και στη Βόρεια Ιρλανδία — όσον αφορά τα εμπορεύματα που προορίζονται να παραμείνουν στη Βόρεια Ιρλανδία. Η διευκόλυνση αυτή καθίσταται δυνατή με μια σειρά διασφαλίσεων και αυξημένη εποπτεία της αγοράς, ώστε να διασφαλίζεται ότι τα εμπορεύματα δεν εισέρχονται στην ενιαία αγορά της ΕΕ.

Η εν λόγω δέσμη ανοίγει τον δρόμο για την επίλυση όλων των εκκρεμών ζητημάτων εφαρμογής, εγκαθιδρύοντας έτσι προβλεψιμότητα, σταθερότητα και βεβαιότητα για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις στη Βόρεια Ιρλανδία.

Λύσεις σε τέσσερις βασικούς τομείς

Το Σώμα των Επιτρόπων ενέκρινε σήμερα τέσσερα ανεπίσημα έγγραφα (δηλ. μη νομοθετικά κείμενα) που καλύπτουν τους ακόλουθους τομείς:

  1. Ειδική λύση για τη Βόρεια Ιρλανδία σχετικά με τα τρόφιμα, την υγεία των φυτών και των ζώων (δηλ. «Υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά ζητήματα») — η οποία συνεπάγεται μείωση των ελέγχων κατά 80 %

Θα οδηγήσει σε συγκεκριμένη λύση για τη Βόρεια Ιρλανδία στον τομέα της δημόσιας υγείας και της υγείας των φυτών και των ζώων (δηλ. σε υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα). Στην πράξη, τούτο σημαίνει πολύ απλουστευμένη πιστοποίηση και σημαντική μείωση (περίπου 80 %) των επίσημων ελέγχων σχετικά με ευρύ φάσμα προϊόντων λιανικής πώλησης, τα οποία διακινούνται από τη Μεγάλη Βρετανία και προορίζονται για κατανάλωση στη Βόρεια Ιρλανδία. Τα μέτρα αυτά έρχονται να προστεθούν στις λύσεις που πρότεινε η ΕΕ στις 30 Ιουνίου, οι οποίες διευκολύνουν τη μετακίνηση ζώντων ζώων από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία.

Προκειμένου να προστατευτεί η ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς, τα μέτρα θα υπόκειται σε ορισμένες προϋποθέσεις και διασφαλίσεις, όπως η εκπλήρωση από το Ηνωμένο Βασίλειο της δέσμευσής του να ολοκληρώσει την κατασκευή μόνιμων συνοριακών σταθμών ελέγχου, ειδική συσκευασία και επισήμανση που να αναφέρει ότι τα εμπορεύματα προορίζονται προς πώληση μόνο στο Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και ενισχυμένη παρακολούθηση των αλυσίδων εφοδιασμού. Επιπλέον, οι διασφαλίσεις θα περιλαμβάνουν μηχανισμό ταχείας αντίδρασης σε πρόβλημα που τυχόν έχει διαπιστωθεί σε σχέση με μεμονωμένα προϊόντα ή εμπόρους, καθώς και μονομερή μέτρα από την ΕΕ σε περίπτωση που οι αρμόδιες αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου ή ο ενδιαφερόμενος έμπορος δεν αντιδράσουν σε ένα διαπιστωθέν πρόβλημα ή δεν το αντιμετωπίσουν. Αυτές οι ειδικές προϋποθέσεις και διασφαλίσεις θα συνιστούν έναν ισχυρό μηχανισμό παρακολούθησης και επιβολής, που θα καταστήσει δυνατή τη σημαντική μείωση των ελέγχων χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς.

  1. Ευέλικτες τελωνειακές διατυπώσεις για τη διευκόλυνση της κυκλοφορίας των εμπορευμάτων από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία — μείωση της γραφειοκρατίας κατά 50 %

Η λύση αυτή συνίσταται σε μέτρα που θα απλουστεύσουν και θα διευκολύνουν τις τελωνειακές διατυπώσεις και διαδικασίες. Θα μειώσει κατά το ήμισυ τα έγγραφα που απαιτούνται επί του παρόντος για τα διακινούμενα εμπορεύματα από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία. Η λύση αυτή θα υπόκειται επίσης σε διασφαλίσεις, όπως η δέσμευση του Ηνωμένου Βασιλείου να παρέχει πλήρη και σε πραγματικό χρόνο πρόσβαση σε συστήματα ΤΠ, ρήτρα επανεξέτασης και λήξης, καθώς και εφαρμογή, από τις τελωνειακές αρχές και τις αρχές εποπτείας της αγοράς του Ηνωμένου Βασιλείου, κατάλληλων μέτρων παρακολούθησης και επιβολής.

Συνολικά, οι ειδικές λύσεις τόσο για τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα όσο και για τους τελωνειακούς κανόνες θα δημιουργήσουν ένα είδος ταχείας διαδικασίας για την κυκλοφορία των εμπορευμάτων από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία, ενώ παράλληλα θα προβλέπουν έναν ισχυρό μηχανισμό παρακολούθησης και επιβολής ώστε να προστατεύεται η ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς.

  1. Ενισχυμένη συνεργασία με τα ενδιαφερόμενα μέρη και τις αρχές της Βόρειας Ιρλανδίας

Οι εν λόγω προτάσεις αποσκοπούν στη βελτίωση της ανταλλαγής πληροφοριών με τα ενδιαφερόμενα μέρη και τις αρχές της Βόρειας Ιρλανδίας όσον αφορά την εφαρμογή του πρωτοκόλλου και των σχετικών μέτρων της ΕΕ. Θα καταστήσουν την εφαρμογή του πρωτοκόλλου πιο διαφανή, ενώ ταυτόχρονα θα σέβεται τη συνταγματική τάξη του Ηνωμένου Βασιλείου. Η λύση αυτή συνίσταται στην καθιέρωση διαρθρωμένου διαλόγου ανάμεσα στα ενδιαφερόμενα μέρη της Βόρειας Ιρλανδίας (αρχές, κοινωνία των πολιτών και επιχειρήσεις) και στην Επιτροπή. Συνεπάγεται τη δημιουργία δομημένων ομάδων με τη συμμετοχή εμπειρογνωμόνων για τη συζήτηση σχετικών μέτρων της ΕΕ που είναι σημαντικά για την εφαρμογή του πρωτοκόλλου. Τα ενδιαφερόμενα μέρη της Βόρειας Ιρλανδίας θα κληθούν επίσης να συμμετάσχουν σε ορισμένες συνεδριάσεις των ειδικών επιτροπών. Θα ισχυροποιήσει, εξάλλου, τους δεσμούς ανάμεσα στη Συνέλευση της Βόρειας Ιρλανδίας και στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση Εταιρικής Σχέσης ΕΕ-Ηνωμένου Βασιλείου. Θα δημιουργηθεί επίσης δικτυακός τόπος που θα παρουσιάζει με σαφή και ολοκληρωμένο τρόπο τη νομοθεσία της ΕΕ που εφαρμόζεται στη Βόρεια Ιρλανδία.

  1. Αδιάλειπτη και μακροπρόθεσμη ασφάλεια εφοδιασμού φαρμάκων από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία

Ως αποτέλεσμα της εν λόγω πρότασης, οι φαρμακευτικές εταιρείες στη Μεγάλη Βρετανία, κατά τον εφοδιασμό της αγοράς της Βόρειας Ιρλανδίας, θα μπορούν να διατηρήσουν όλες τις ρυθμιστικές λειτουργίες τους εκεί όπου βρίσκονται επί του παρόντος. Τούτο σημαίνει, για παράδειγμα, ότι η Μεγάλη Βρετανία μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί ως κόμβος για την προμήθεια γενόσημων φαρμάκων στη Βόρεια Ιρλανδία, παρόλο που αποτελεί πλέον τρίτη χώρα. Με τον τρόπο αυτόν, μπορεί να διασφαλιστεί ο μακροπρόθεσμος εφοδιασμός φαρμάκων από τη Μεγάλη Βρετανία στη Βόρεια Ιρλανδία. Η Επιτροπή θα διεξαγάγει περαιτέρω συζητήσεις με το Ηνωμένο Βασίλειο και τα ενδιαφερόμενα μέρη προτού οριστικοποιήσει την πρότασή της για την τροποποίηση των υφιστάμενων κανόνων. Η λύση αυτή συνεπάγεται η ΕΕ να τροποποιήσει τους κανόνες της για τα φάρμακα.

Επόμενα βήματα

Η Επιτροπή και η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου βρίσκονται σε συνεχή επαφή τους τελευταίους μήνες. Μετά τη σημερινή συνεδρίαση του Σώματος των Επιτρόπων, εμπειρογνώμονες της Επιτροπής θα μεταβούν στο Λονδίνο για να ξεκινήσουν λεπτομερείς συνομιλίες με την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου σχετικά με τα εν λόγω τέσσερα ανεπίσημα έγγραφα. Η επίσκεψη αυτή θα ανοίξει κύκλο εντατικών συνομιλιών με την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου κατά τις προσεχείς εβδομάδες. Ο αντιπρόεδρος κ. Σέφτσοβιτς θα συναντήσει τον Λόρδο Frost την Παρασκευή στις Βρυξέλλες.

Η Επιτροπή θα εξακολουθήσει επίσης να συνεργάζεται με τα ενδιαφερόμενα μέρη στη Βόρεια Ιρλανδία.

Ιστορικό

Το πρωτόκολλο για τις Ιρλανδία/Βόρεια Ιρλανδία, ως αναπόσπαστο μέρος της συμφωνίας αποχώρησης, συμφωνήθηκε από κοινού και επικυρώθηκε τόσο από την ΕΕ όσο και από το Ηνωμένο Βασίλειο. Ισχύει από την 1η Φεβρουαρίου 2020 και παράγει έννομα αποτελέσματα βάσει του διεθνούς δικαίου. Στόχος του πρωτοκόλλου είναι η προστασία της συμφωνίας της Μεγάλης Παρασκευής (συμφωνία του Μπέλφαστ) σε όλες τις διαστάσεις της, η διατήρηση της ειρήνης και της σταθερότητας στη Βόρεια Ιρλανδία, η αποφυγή της δημιουργίας σκληρών συνόρων στη νήσο της Ιρλανδίας, διαφυλάσσοντας παράλληλα την ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς της ΕΕ. Προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι αυτοί — και να ανοίξει ο δρόμος για περαιτέρω δυνατότητες — το πρωτόκολλο πρέπει να εφαρμοστεί πλήρως.

Η ΕΕ εξακολουθεί να συνεργάζεται καλόπιστα στο πλαίσιο της μικτής επιτροπής, ώστε να εξευρεθούν ρεαλιστικές λύσεις που θα συμβάλουν στην ελαχιστοποίηση των διαταραχών εξαιτίας του Brexit, και θα διευκολύνουν την καθημερινή ζωή των κοινοτήτων στη Βόρεια Ιρλανδία. Δέκα μήνες μετά την εφαρμογή του πρωτοκόλλου, και βάσει εκτεταμένων συζητήσεων με την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου και τους ενδιαφερόμενους φορείς στη Βόρεια Ιρλανδία, τα βασικά ζητήματα κατά την εφαρμογή του πρωτοκόλλου είναι σαφή. Η δέσμη μέτρων που προτείνει σήμερα η Επιτροπή αποσκοπεί να αντιμετωπίσει τα ζητήματα αυτά με βιώσιμο τρόπο προς όφελος της σταθερότητας και της προβλεψιμότητας στη νήσο της Ιρλανδίας.

Σχόλια