Προβλήματα Κοινωνικής Ασφάλισης – Ο εύλογος Χρόνος απονομής Σύνταξης – Το δικαίωμα αποζημίωσης

Του Αντώνη Π.Αργυρού, Δικηγόρου ΑΠ

0

Το Σύνταγμα, στο άρθρο 25 παρ 1 αναφέρεται σε δύο θεμελιακές  αρχές, την αρχή του κοινωνικού κράτους δικαίου και την αρχή της αναλογικότητας. Το ζήτημα  της κοινωνικής ασφάλισης μας αφορά όλους χωρίς καμμιά εξαίρεση   και πρέπει να  λειτουργεί  σύμφωνα με τις αρχές της κοινωνικής αλληλεγγύης (άρθρο 25 παρ.4 του Συντάγματος), της ισότητας (άρθρο 4 παρ. 1 του Συντάγματος), της ισότητας στα δημόσια βάρη (άρθρο 4 παρ. 5 του Συντάγματος), καθώς και από την αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 παρ. Ι του Συντάγματος).  Το Σύνταγμα μας εγγυάται και κατοχυρώνει σε κάθε πρόσωπο θεμελιώδη δικαιώματα και ελευθερίες που αντιστοιχούν με εκείνα της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων  και παρέχουν σε ορισμένες περιπτώσεις ευρύτερης έκτασης προστασία αλλά και πρόσθετα δικαιώματα. Τα εν λόγω εγγυημένα συνταγματικώς δικαιώματα δεν μπορούν να περιοριστούν, δεσμευτούν, ή υποβληθούν σε όρους, σε οποιαδήποτε έκταση άλλη από εκείνη που προβλέπεται στο Σύνταγμα.

Είναι ακόμη γεγονός ότι το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης κινδυνεύει όχι μόνο από την  νομισματική κρίση αλλά κυρίως από το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας μας, μείωση του πληθυσμού  που εκτιμάται στα 8,6 εκ. το 2070 σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες δημογραφικές προβολές της Eurostat, EuroPop 2019.

Το ζήτημα είναι εξαιρετικά σοβαρό και χρειάζονται μέτρα προστασίας και ενδυνάμωσης του μεγαλύτερου μετά την εθνική  άμυνα ζητήματος της Χώρας. Η κοινωνική ασφάλιση, η υγεία και η κοινωνική πρόνοια αποτελούν δικαίωμα όλων των Ελλήνων Πολιτών και όσων διαμένουν μόνιμα και νόμιμα στην Ελλάδα.

Μια προβληματική κατάσταση που επικρατεί στο σύνολο των υπηρεσιών  Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης. Η άστοχη και χωρίς σχέδιο  ενοποίηση των Ταμείων, που στην πράξη εξακολουθούν να λειτουργούν ως ξεχωριστά Ταμεία, δημιούργησε ένα πρωτοφανές χάος  στο ασφαλιστικό μας σύστημα που χρειάζεται δραστικές λύσεις. Χρειάζεται έναν Ηρακλή να καθαρίσει τον  «Κόπρο του Αυγείου». Ο μύθος του Αυγεία έχει καταπληκτικές ομοιότητες με τη κατάσταση στις  υπηρεσίες του   Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης. Ο σύγχρονος «Αυγείας», αρνήθηκε την πραγματική  εξυγίανση του ασφαλιστικού συστήματος  από όλα τα νοσηρά φαινόμενα του και ιδίως μετά την κατ’ όνομα ενοποίηση των Ταμείων . Το αποτέλεσμα ήταν να συγκεντρωθεί η «κόπρος του Αυγεία» και τώρα  να φαίνεται αδύνατη η εκκαθάρισή της.

 Έχει κριθεί ότι  υπάρχει ευθύνη του Δημοσίου ή του ν.π.δ.δ., τηρουμένων και των λοιπών προϋποθέσεων του νόμου, όχι μόνο όταν με πράξη ή παράλειψη οργάνου του παραβιάζεται συγκεκριμένη διάταξη νόμου, αλλά και όταν παραλείπονται τα ιδιαίτερα καθήκοντα και υποχρεώσεις που προσιδιάζουν στη συγκεκριμένη υπηρεσία και προσδιορίζονται από την κείμενη εν γένει νομοθεσία, τα διδάγματα της κοινής πείρας και τις αρχές της καλής πίστης (ΣτΕ 2664/2015, 2224/2014, 572/2013, 2727/2003).

Το Διοικητικό Πρωτοδικείο της Αθήνας με την υπ’ αριθμόν 1806/2021 απόφασή του, επιδίκασε αποζημίωση, σε ασφαλισμένη συνταξιούχο, λόγω υπέρμετρης καθυστέρησης στην έκδοση της σύνταξής της από τον e-ΕΦΚΑ.Το δικαστήριο με την εξαιρετική αυτή απόφαση του έκρινε; «Η … υπέρβαση των προβλεπόμενων προθεσμιών, εντός των οποίων η αρμόδια ή οι συναρμόδιες υπηρεσίες του Δημοσίου ή των ν.π.δ.δ. οφείλουν να αποφανθούν επί υποβαλλόμενου αιτήματος, στοιχειοθετεί ευθύνη του Δημοσίου ή του ν.π.δ.δ. προς αποζημίωση, κατά τα άρθρα 105 και 106 του Εισ.Ν.Α.Κ., αν συντρέχουν και οι λοιπές κατά τα άρθρα αυτό προϋποθέσεις..» και περαιτέρω  «επί παράνομης … καθυστέρησης διεκπεραίωσης αιτήματος ασφαλισμένου προς τον ασφαλιστικό οργανισμό, στον οποίο υπάγεται, δύναται να στοιχειοθετηθεί αστική ευθύνη του οικείου ασφαλιστικού οργανισμού, εφόσον η καθυστέρηση αυτή συνδέεται αιτιωδώς με τη ζημία που υπέστη ο ασφαλισμένος.»

Οι εκκρεμείς συντάξεις συνεχίζουν να αποτελούν το μεγάλο πρόβλημα για τον Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ).Γίνονται προσπάθειες που φαίνεται που μοιάζουν με τον πίθο των Δαναΐδων. Τα αρχεία και τα στοιχεία όλων των πρώην ενοποιημένων Ταμείων στον e-ΕΦΚΑ δεν είναι ψηφιοποιημένα και βρίσκονται σε υπόγεια, κούτες με κίνδυνο να καταστραφούν.  Κάθε τόσο ακούμε ειδήσεις που προσομοιάζουν με μυθιστορήματα  βγαλμένα από βιβλία «επιστημονικής φαντασίας». Η εφαρμογή των νόμων σε συντεταγμένη πολιτεία είναι καθήκον  όλων.  Η κακοδαιμονία στο σύστημα είναι ένα ακόμη ζήτημα που αποκαλύπτει ότι κατάσταση που έχει δημιουργηθεί πρέπει  να οδηγηθεί σε κάθε νόμιμη λύση στα εκκρεμή  προβλήματα των ασφαλισμένων. Πέραν της τυχόν  παραβίασης της νομιμότητας, θα έπρεπε να αποτελέσει το όλο ζήτημα της κακοδαιμονίας  αντικείμενο μελέτης ,έρευνας και μέτρων από τους  αρμόδιους ελεγκτικούς μηχανισμούς της Πολιτείας.

Ευτυχώς στο χάος αυτό υπάρχουν αρκετοί ευσυνείδητοι υπάλληλοι  του ΕΦΚΑ που κάνουν καλά τη δουλειά τους  και μάχονται σαν τον Δον-Κιχώτη με τους ανεμόμυλους ενός διαλυμένου ΕΦΚΑ.

ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΡΓΥΡΟΣ, 9/10/2021

Σχόλια